Vdekja e nji artisti

Nadje. S’ka nji orë që jam zgjue e nxitimthi po i kaloj rrugicat pothuej të zbrazëta të qytetit ende të fjetun. Jam nisë drejt zemrës së tij, i sigurt tue qenë se quhem Omar. Era, bash njajo çika e përdalë e Motit të Keq, seç po m’i gjen do vrima nëpër rrobat e vjetërueme me m’i futë të njëmijtit gishta të t’akullt të saj, sa të tana qimet e trupit, nji për nji, në kambë po më çohen.

Njerëzit të rrallë nëpër shesh. Nxitojnë për në vendet e punës. Trupi i nji lypsi, mbështjellë me gazeta e rrecka sipër dërrasave …

Letërsi afrikane: «Aventura e dykuptimtë»

Shkrimtari Cheikh Hamidou Kane u le më 1928 në Senegal — n’at kohë, koloni e Francës. Biri i nji familje myslimane, ai e nisi shkollimin në nji mejtep, ku e mësoi Kuranin dhe përgaditej me u ba hoxhë. Por s’u ndal me aq: si i ri, vojti në Francë, ku studoi filozofi, drejtësi, dhe administratë shtetnore. Me t’u kthy n’atdhe, shërbeu si zyrtar i naltë në qeverinë e vendit, që fitoi pamvarsinë më 1960.

Nji vit ma vonë, Cheikh Hamidou Kane e botoi kryeveprën e tij L’aventure ambiguë — Aventura e dykuptimtë. Protagonisti i romanit pasqyron edhe jetën e autorit. …

Pa mejtë shiu

Qetësia e shkoqun prej zhumhurit të shiut përhapet, me nji kreshendo monotonie të hintë, nëpër rrugën që vështroj. Po flej i zgjuem, ndalë ndanë dritares, në të cilën pështetem si gjithkund. I kërkoj në mue ndijet që kam para kësaj ramjeje të shpalueme t’ujit errët të zdritshëm që shquhet qartas para fasadave të zhlyeme e, edhe ma fort, para dritareve të hapuna. Dhe nuk di çka ndijoj, nuk di ç’due me ndijue, nuk di çka mendoj as çka jam.

E tanë athtësia e ndiçme e jetës sime zdesh, para syve të mi pa ndjesi, teshën e gëzimit natyror që përdor …

Buk Çällenxh (Book Challenge)

Të gjith’ atyne që më kanë sfidue me i radhitë 10 librat ma të dashtun: ju rrittë ndera! Sfiduesit dhe të sfiduemit e mij i kam përmendë me emën në Facebook. Kurse këtu vetëm po i rendis – jo me abëcë, por simbas vitit të botimit ­– 10 tituj vivllash që më kanë pëlqye, por pa hy dorëzanë se kurdoherë kisha me i zgjedhë të njejtit libra. Kam përfshi vepra të zhanreve të ndryshme, por shumica e titujve janë romane. Qe:

Tue e lexue tash: Át Zef Pllumi, «Rrno vetëm për me tregue», kujtime (1995)

Ky libër patjetër se do …

«jam i vdekun» nga Orhan Pamuk

Qe shqip nji copëz romani nga Orhan Pamuk. Benim Adım Kırmızı, që turqisht domethënë “Emnin e kam Kuq,” u botua për herë të parë më 1998. Në gjuhën tonë doli me titullin Unë jam e kuqja më 2006, vitin që autori fitoi dhe Çmimin Nobel për Letërsi. Pjesa në vijim është përkthim alternativ i Gazmend Bërlajollit në gegnishten letrare.

jam i vdekun

S’jam veçse nji i vdekun tashti, xhenaze në fund të bunarit. Ani që frymën e fundit e kam nxjerrë qyshkur, e zemra moti më ka ndalue, askurrkush, hiq atë vrasësin tem katil, nuk din ç’më ka gjetë. E …

Pessoa, “Asht katër e natës”

Sahati që asht andej përmbrapa, në shpinë e braktisun, mbasi të tanë po flejnë, lëshon ngadaldalë tingullin e qartë të katërfishtë t’orës katër të natës. S’kam fjetë ende, as shpresoj me fjetë. Pa pasë gja me ma tërheqë vëmendjen që me më lanë pa gjumë, a me më dhimbë në trup për mos me më lanë të qetë, në terrin që hanimi i vagët i llambave të rrugës e ban ende ma të shkretuem, shtrij qetinë e mbytun të trupit tim tuhaf. S’mendoj dot, njaq që po më ze gjumi; nuk ndjej dot, njaq pa gjumë që jam.

Gjithseçka rreth …

Letërsi afrikane: Nji dromcë nga Chinua Achebe

Shkrimtari i mirënjohun ngerian, Chinua Achebe, ndërroi jetë vitin që lamë pas. Things Fall Apart, që lirshëm shqip domethanë «prishen punët», asht kryevepra e tij, botue më 1958. Këtu po ju sjell të përkthyem kreun e parë të këtij romani që flet për jetën para dhe gjatë kollonizimit evropian t’Afrikës.

Kreu I

Okonkwoja ish i ndigjuem në të nandë e përmbi nandë katundet. Nami i kish dalë falë të mbërrimeve të shëndosha të veta. Si djalë i ri tetëmbëdhetë vjeç, e kish nderue fshatin e vet tue rrëzue Amalinze Maçorrin. Amalinzeja ish mundës i fuqishëm që për shtatë vjet s’e …